Ngày 30/5, Trường Đại học Nông lâm Bắc Giang tổ chức hội thảo khoa học về chẩn đoán một số bệnh mới nổi và tái nổi trên gia súc.
Theo PGS.TS. Phạm Kim Đăng, cần nâng cao năng lực thú y và kiểm soát chặt chẽ dịch bệnh bằng hệ thống cảnh báo sớm, ứng dụng đồng bộ vắc-xin thế hệ mới và thắt chặt kiểm dịch giết mổ. Các biến thể virus mới đã khiến bệnh dịch ngày càng khó phát hiện ra và bở lỡ thời điểm vàng phòng chống bệnh cũng như chữa trị cho vật nuôi. Từ thực tiễn phòng chống Dịch tả lợn châu Phi (ASF) với hàng ngàn con phải tiêu hủy trong năm 2025 và đầu năm 2026, cơ quan quản lý nhận định dịch bệnh mới nổi đã trở thành thách thức tổng hợp giữa dịch tễ, công nghệ và quản trị.

Báo cáo chuyên sâu của PGS.TS. Lê Văn Phan (Khoa Thú y, Học viện Nông nghiệp Việt Nam) cùng các dẫn liệu thực tế từ tỉnh Bắc Ninh đã làm rõ sự tiến hóa nhanh chóng, vượt qua năng lực giám sát truyền thống của các chủng vi-rút nguy hiểm. Đặc biệt là biến chủng và chủng lai ASFV (Dịch tả lợn châu Phi (ASF)).

PGS.TS. Lê Văn Phan cảnh báo thêm rằng, sự lưu hành của các chủng virus tái tổ hợp gen mang thông tin di truyền của cả genotype I và II gây các bệnh cấp tính trên heo. Đáng ngại hơn, các kết quả thử nghiệm lâm sàng cho thấy các loại vắc-xin thương mại hiện tại không bảo hộ hiệu quả trước chủng tái tổ hợp rASFV I/II này. Tiêu biểu là bệnh Lở mồm long móng (FMD) mới SAT1, vi-rút PCV2 gây hội chứng còi cọc và rối loạn sinh sản trên lợn.

Trước tình hình đó, các bệnh mới nổi thường có biểu hiện lâm sàng mơ hồ, dễ gây nhầm lẫn (ví dụ: bệnh ASF dễ nhầm với Tai xanh; bệnh Cúm gia cầm dễ nhầm với bệnh Newcastle). Do đó, không thể kiểm soát dịch bệnh bằng tư duy chẩn đoán cũ.
Để giải quyết triệt để bài toán dịch bệnh, theo TS. Nguyễn Hữu Thọ đề ra 07 nhóm giải pháp đồng bộ như sau:
1. Giám sát dịch bệnh chủ động: Chuyển dịch mạnh mẽ từ thế phòng chống bị động (xử lý khi có ổ dịch) sang giám sát chủ động và dự báo sớm nguy cơ.
2. Nâng cao nghiệp vụ: Thực hiện nghiêm túc và chuẩn xác các công tác chuyên môn thú y tại địa phương.
3. Đảm bảo hậu cần: Chuẩn bị đầy đủ, kịp thời các loại vật tư, hóa chất và nguồn lực sẵn sàng phòng dịch.
4. Xây dựng vùng an toàn: Đẩy nhanh tiến độ xây dựng các vùng, cơ sở an toàn dịch bệnh động vật.
5. Thông tin truyền thông: Tổ chức tuyên truyền, tập huấn kiến thức phòng dịch một cách thực chất và sâu rộng đến người chăn nuôi.
6. Hợp tác đa bên: Thắt chặt mối liên kết chặt chẽ giữa cơ quan quản lý nhà nước và các nhà khoa học, viện nghiên cứu.
7. Chuyển đổi số: Triển khai số hóa dữ liệu, coi chuyển đổi số là nền tảng cốt lõi của ngành thú y hiện đại nhằm tối ưu hóa công tác quản lý dịch bệnh.
Theo nguồn Tạp chí chăn nuôi Việt Nam






